Μελέτη διεργασίας εκχύλισης πρόπολης με βαθέως ευτηκτικούς διαλύτες και χρήση του εκχυλίσματος για τη σύνθεση υβριδικών νανοσύνθετων Ag/χιτοζάνης/πρόπολης - Κουτσούκος, Σπυρίδων (Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Σχολή Χημικών Μηχανικών. Τομέας Χημικών Επιστημών (I). Εργαστήριο Οργανικής Χημείας, 2018)
Η πρόπολη αποτελεί μια φυσική πρώτη ύλη η οποία είναι γνωστή από την αρχαιότητα για τις ευεργετικές και θεραπευτικές της ιδιότητες, καθώς είναι πλούσια σε αντιοξειδωτικά και φαινολικές ενώσεις. Ως Βαθέως Ευτηκτικοί Διαλύτες (Deep Eutectic Solvents, DESs) ορίζονται τα μίγματα δύο ή περισσότερων συστατικών τα οποία είναι υγρά σε θερμοκρασία περιβάλλοντος, εξαιτίας των δεσμών υδρογόνου που σχηματίζονται μεταξύ των συστατικών τους. Αποτελούν πράσινες εναλλακτικούς διαλύτες έναντι των κλασικών οργανικών διαλυτών λόγω των ιδιαίτερων φυσικοχημικών ιδιοτήτων τους, όπως η χαμηλή τάση ατμών, καθώς και της βιοαποικοδομήσιμης φύσης τους. Στο πλαίσιο της παρούσας διπλωματικής πραγματοποιήθηκε η σύνθεση και ο χαρακτηρισμός ενός Βαθέως Ευτηκτικού Διαλύτη φυσικής προέλευσης ( Natural Deep Eutectic Solvent, NADES) με βάση το χλωρίδιο της χολίνης και το τρυγικό οξύ. Στη συνέχεια ο διαλύτης αυτός μελετήθηκε για την εκχύλιση της πρόπολης με χρήση τεχνικών υψηλής ενέργειας (μικροκύματα και υπέρηχοι). Τα εκχυλίσματα τα οποία παραλήφθηκαν χαρακτηρίστηκαν ως προς την αντιοξειδωτική δράση και τη συγκέντρωση φλαβονοειδών και τανινών. Συγκεκριμένα μελετήθηκε η επίδραση των συνθηκών εκχύλισης στις παραπάνω αποκρίσεις, με χρήση πειραματικού σχεδιασμού. Το εκχύλισμα το οποίο έδωσε τα βέλτιστα αποτελέσματα χρησιμοποιήθηκε ως αναγωγικό και σταθεροποιητικό μέσο για το σχηματισμό νανοσωματιδίων αργύρου. Επίσης παρασκευάσθηκαν φιλμ χιτοζάνης τροποποιημένα με το σύστημα νανοσωματιδίων αργύρου – πρόπολης και πραγματοποιήθηκε μελέτη της δομής και των ιδιοτήτων των νέων υβριδικών νανοσύνθετων υλικών. Από την εν λόγω μελέτη συμπεραίνεται πως ο NADES που συντέθηκε αποτελεί ένα ικανοποιητικό διαλύτη για την εκχύλιση φαινολικών ενώσεων από την πρόπολη, καθώς λαμβάνονται συγκρίσιμα ή και ανά περιπτώσεις βελτιωμένα αποτελέσματα σε σύγκριση με τα εκχυλίσματα που λαμβάνονται με συμβατικούς διαλύτες. Τα νανοσύνθετα υλικά τα οποία παρασκευάσθηκαν παρουσιάζουν τροποποιημένες ιδιότητες σε σύγκριση με την αρχική χιτοζάνη, γεγονός το οποίο αποδεικνύει πως το σύστημα νανοσωματιδίων αργύρου – πρόπολης επιδρά δυναμικά στη δομή της χιτοζάνης και δεν πρόκειται για μια παθητική απόθεση στην επιφάνεια του υλικού