Η υποχρεωτική υιοθέτηση των Δ.Π.Χ.Π. και ο αντίκτυπος στην χειραγώγηση κερδών (Earning Management) - Σιδηροπούλου, Άννα (Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών, 2018)
Η παρούσα διπλωματική εργασία αναλύει το φαινόμενο του earnings management δηλαδή της χειραγώγησης των κερδών και πως αυτή επηρεάστηκε μετά την υποχρεωτική υιοθέτηση των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων από τις εισηγμένες στο Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών εταιρίες. Στο πρώτο κεφάλαιο καταγράφεται η κατάσταση στην Ελλάδα πριν την υιοθέτηση, η μετάβαση στα Δ.Λ.Π. και πως έγινε η εφαρμογή τους στην Ελλάδα και τις ελληνικές εταιρίες . Στη συνέχεια αναλύεται η έννοια του «Earnings Management» και η σχέση του με την ποιότητα κερδών, ακόμα τα κίνητρα που οδηγούν τις διοικήσεις των εταιριών να προβούν σε χειραγώγηση των κερδών τους. Η χειραγώγηση κερδών μπορεί να γίνει με 3 μεθόδους. Με μεταβολή της ταξινόμησης, μέσω των πραγματικών δραστηριοτήτων και μέσω της χρήσης λογιστικών δεδουλευμένων. Υπάρχουν διάφοροι τρόποι χειραγώγησης του λογιστικού αποτελέσματος και παρουσιάζονται οι πιο δημοφιλείς, ακόμα αναλύονται τα υποδείγματα και οι μεθοδολογίες υπολογισμού της χειραγώγησης των κερδών. Στην παρούσα εργασία χρησιμοποιήθηκαν τα υποδείγματα της Jones ως εργαλεία για τον υπολογισμό της μεταβολής της χειραγώγησης των κερδών σε δεδουλευμένη βάση μετά την υιοθέτηση των Δ.Λ.Π. Τα αποτελέσματα της έρευνας δεν φαίνεται να επιβεβαιώνουν την παραδοσιακή αντίληψη ότι οι εταιρείες επιλέγουν να χειραγωγήσουν τα κέρδη τους προς τα πάνω (upward earnings management) τις περιόδους που έπονται της υιοθέτησης των ΔΛΠ, όπως έδειξαν διάφορες έρευνες κατά το παρελθόν (π.χ. έρευνα των Ferentinou A., Anagnostopolou S. (2014). Επιπροσθέτως, με την παρούσα έρευνα δεν επιβεβαιώνεται η θεωρία ότι τα στελέχη των διοικήσεων των εταιριών επιδιώκουν υψηλά επίπεδα δεδουλευμένων ακόμα και μετά την υιοθέτηση των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων. Αντίθετα, τα ευρήματα μας οδηγούν στο συμπέρασμα ότι οι διοικήσεις των εταιρειών επιλέγουν να κινηθούν πιο συντηρητικά όσον αφορά τα δεδουλευμένα μετά την υιοθέτηση των Δ.Λ.Π., γεγονός το οποίο ενδεχομένως να οφείλεται στην προσπάθεια των εταιριών για καλύτερη ποιοτικά και πιο βελτιωμένη λογιστική πληροφόρηση προς τα ενδιαφερόμενα μέρη, κάτι που υποστηρίζει και η έρευνα των Ball and Shivakumar (2008). Όλα τα παραπάνω μπορούν να εξηγήσουν ως ένα βαθμό τα αποτελέσματα της έρευνας μας αλλά σίγουρα ταυτόχρονα τα αποτελέσματα εγείρουν ερωτηματικά σχετικά με το κατά πόσο επετεύχθη ο στόχος των Δ.Λ.Π. όσον αφορά την εξάλειψη της χειραγώγησης των κερδών γενικότερα. Από τα παραπάνω φαίνεται να υπάρχει μείωση της χειραγώγησης του αποτελέσματος σε δεδουλευμένη βάση μετά την υποχρεωτική υιοθέτηση των Δ.Λ.Π., αλλά τι γίνεται με την χειραγώγηση μέσω πραγματικών ενεργειών; Έρευνες τελευταία έχουν δείξει ότι , η επίδραση της υιοθέτησης των ΔΠΧΠ στην χειραγώγηση κερδών μέσω πραγματικών ενεργειών είναι θετική, πράγμα που σημαίνει ότι οι πραγματική χειραγώγηση των κερδών αυξάνεται μετά το 2005 (υιοθετήθηκε το Δ.Π.Χ.Π.). Σύμφωνα με τα αποτελέσματά μας, μετά την εισαγωγή των ΔΠΧΠ, το επίπεδο της χειραγώγηση των κερδών με βάση την αυτοτέλεια των χρήσεων μειώθηκε, γεγονός που υποδηλώνει τον αρνητικό αντίκτυπο στην χειραγώγηση κερδών σε δεδουλευμένη βάση που είχε η εισαγωγή των ΔΠΧΑ. Αυτό μπορεί να υποδηλώνει ότι οι εταιρίες στην Ελλάδα στράφηκαν από τη χρήση των δεδουλευμένων προς τη χειραγώγηση πραγματικών κερδών μετά την υιοθέτηση των IFRS, πιθανώς λόγω της διαφορετικής φύσης των ΔΠΧΠ σε σύγκριση με τα Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα.