Βυζαντινό Μουσείο Παλαιοχώρας, Αίγινα - Κλημοπούλου, Ειρήνη Αμαλία (Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών, 2018)
Η Παλαιοχώρα της Αίγινας αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά παραδείγματα των ιστορικών οικιστικών συνόλων του ελλαδικού χώρου. Η άλλοτε μεσαιωνική πρωτεύουσα του νησιού, μαρτυρεί μια μακραίωνη ιστορική πορεία και έντονη δραστηριότητα 1000 περίπου χρόνων (9ος – αρχές 19ου αιώνα), με κυριότερους σταθμούς την καταστροφή του οικισμού από το Μπαρμπαρόσσα (1537) και την κατάληψη του Κάστρου από το Μοροζίνι (1687). Σήμερα, απομένουν τα 34 βυζαντινά εκκλησάκια, τα στενά μονοπάτια και το Κάστρο, που ζωντανεύουν μνήμες του παρελθόντος στη ξεχασμένη πλέον, «νεκρόπολη» του Σαρωνικού.Η περιήγηση στο λόφο της Παλαιοχώρας δίνει την εικόνα της πλήρους εγκατάλειψης, με τα κατάλοιπα να «ξεφυτρώνουν» ανάμεσα στη πυκνή αυτοφυή βλάστηση της περιοχής. Οι βυζαντινές εκκλησίες αποτελούν εξαιρετικά δείγματα της νησιώτικης εκκλησιαστικής αρχιτεκτονικής, με σημαντικές τοιχογραφίες, που όμως κινδυνεύουν από την έλλειψη συντήρησης. Η ελλιπής νομοθετική προστασία και η έλλειψη συντονισμένων και δραστικών επεμβάσεων προστασίας από τους αρμόδιους κρατικούς φορείς συμπληρώνουν τη σημερινή θλιβερή εικόνα του οικισμού. Στην παρούσα εργασία προτείνεται η κατασκευή υπόσκαφου μουσείου, πλήρως εναρμονισμένου και ενταγμένου στο τοπίο, στα όρια του αρχαιολογικού χώρου. Ο στόχος είναι να αποτελέσει πολυσήμαντο κέντρο αναφοράς, φορέα πολιτισμού, τοπόσημο για το νησί και τον ίδιο τον οικισμό. Καλείται να παίξει το ρόλο ενός κοινωνικού πεδίου μάθησης, ενημέρωσης, πληροφόρησης τόσο για τον κάτοικο της Αίγινας, όσο και για τον επισκέπτη του νησιού. Σε αυτό, δημιουργικές ιδέες, συναισθήματα, βιώματα και σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων, αλλά και μεταξύ των ανθρώπων και των αντικειμένων, θα βρίσκουν χώρο έκφρασης και ανάπτυξης.