Επαύξηση της οπτικής αντίληψης στη χωρική εμπειρία - Κρεκουκιώτης, Χαράλαμπος (Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών, 2018)
Η παρούσα εργασία επιχειρεί τη συγκρότηση ενός αρχείου παραδειγμάτων και την κατασκευή εννοιολογικών εργαλείων και όρων για την διερεύνηση της έννοιας της επαύξησης στην οπτική αντίληψη και τη χωρική εμπειρία, με προέκτασή της τη σύγχρονη έρευνα και συζήτηση γύρω από την επαυξημένη πραγματικότητα (augmented reality) και τον επαυξημένο χώρο (augmented space). Η επαύξηση της πραγματικότητας μας υποδεικνύει αυτομάτως την ίδια την πραγματικότητα. Ανάλογα με το πως αλλάζει ο τρόπος που βλέπουμε τον κόσμο, σχεδιάζουμε τις μηχανές που επαυξάνουν τις δυνατότητές μας. Οι μηχανές δεν είναι παρά η επιβεβαίωση της σκέψης. Η επαύξηση της πραγματικότητας, όπως όλα τα παραδείγματα, έχει χρονολογία, τοπική και πολιτισμική συνάρτηση. Στον 19ο αιώνα, η συζήτηση της Νέας Αντικειμενικότητας (Neue Sachlichkeit), έθετε τη σχέση χρήστη-πράγματος. Στη μεταπολεμική σκέψη, ο Jean-Paul Sarte εισάγει τη σχέση υποκειμένου-αντικειμένου, και η εστίαση μετατοπίζεται στη σχέση, αλληλεπίδραση και αλληλοδιαμόρφωση των δύο. Πως αφορά όμως αυτό τον σχεδιασμό; Και τι αλλάζει -αν αλλάζει- στις διαδικασίες του σχεδιασμού με την εισαγωγή νέων μέσων που διαμορφώνουν την οπτική μας αντίληψη και χωρική εμπειρία; Στο παράδειγμα της γενικευμένης διασυνδεσιμότητας που βιώνουμε στην Εποχή της Πληροφορίας, η δυναμικότητα της σχέσης υποκειμένου - αντικειμένου, μπορεί να αναγνωσθεί υπό το πρίσμα της διαδραστικότητας των νέων μέσων. Και καθώς η έννοια της διαδραστικότητας στην αρχιτεκτονική “υπάρχει” ανάμεσα στο γενόσημο και στη συμμετοχή του χρήστη στην ερμηνεία του αντικειμένου, τα νέα εργαλεία που εισάγονται, επιφέρουν μια διαφορετική ιδεολογική προσέγγιση στον σχεδιασμό, αλλά και μια διαφορετική προσέγγιση του φυσικού αντικειμένου. Η εξάρτηση του κελύφους ή του προγράμματος της κατασκευής από τον χωροχρόνο του υποκειμένου, οδηγεί σε μια πολυσημία/εκδοχολογία του κτιριολογικού προγράμματος, ενώ η έννοια της διαδραστικότητας μπορεί να διατυπωθεί ως συνέχεια του χωροχρόνου, καθώς ο χρόνος των φάσεων του σχεδιασμοού μετατίθεται επί του αντικειμένου. Και καθώς το αντικείμενο δεν στέκει ποτέ μόνο του αλλά συναρτάται από το υποκείμενο και την ερμηνεία που αυτό του προσδίδει σε σχέση με το πολιτισμικό και κοινωνικό του υπόβαθρο, η διαδικασία του σχεδιασμού μετατοπίζεται από το αντικείμενο στο υποκείμενο, ή μάλλον ακόμα περισσότερο στη σχέση μεταξύ τους. Την μεταβαλλόμενη οπτική και χωρική αντίληψη αυτού του υποκειμένου, θα αποπειραθεί να διερευνήσει η παρούσα διπλωματική εργασία. Το πρώτο μέρος της κάνει μια συνοπτική αναδρομή στις θεωρίες οπτικής αντίληψης που άλλαξαν τη σχέση του υποκειμένου με το χώρο, το δεύτερο διερευνά την διαμεσολάβηση της οπτικής αντίληψης από το μέσον, στην περίπτωσή μας ο κινηματογράφος, ενώ το τρίτο επιχειρεί να ιχνηλατήσει τις πτυχές που επαυξάνονται στη σύγχρονη οπτική αντίληψη και χωρική εμπειρία.