Οι σχέσεις έντασης - διάρκειας βροχής ως δυναμικό εργαλείο στην προειδοποίηση πλημμυρών - Διαμάντης, Θωμάς (Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Σχολή Πολιτικών Μηχανικών, 2017)
Στο πλαίσιο της παρούσας μεταπτυχιακής εργασίας διερευνήθηκε η σύνδεση των σχέσεων έντασης - διάρκειας βροχής με την πλημμυρογένεση στην περιοχή της Αττικής για την περίοδο 2005-2016. Συγκεκριμένα, υπολογίστηκαν οι μέγιστες μέσες εντάσεις για διάρκειες 10, 20, 30 λεπτών και 1, 2, 3, 6, 12, 24 ωρών, για τα σημαντικά επεισόδια βροχόπτωσης στους 11 βροχομετρικούς σταθμούς του δικτύου ΜΕΤΕΟΝΕΤ. Η επιλογή των επεισοδίων έγινε σε δύο φάσεις. Αρχικά, αποκλείστηκαν τα επεισόδια με συνολικό ύψος βροχής κάτω από 10 mm. Η επιλογή των σημαντικών επεισοδίων από τα εναπομείναντα κάθε σταθμού έγινε θεωρώντας ένα μετεωρολογικό όριο ελάχιστης μέσης ωριαίας έντασης (5 mm/h), με την οποία συγκρίθηκε η μέγιστη μέση ωριαία ένταση κάθε επεισοδίου, που προέκυψε με την εύρεση του μέγιστου κινούμενου μέσου όρου. Κατόπιν, έγινε διαχωρισμός πλημμυρογόνων – μη πλημμυρογόνων επεισοδίων αξιοποιώντας το αρχείο κλήσεων συμβάντων της πυροσβεστικής υπηρεσίας και θεωρώντας ένα κατώφλι 2 κλήσεων, πάνω από το οποίο έχουμε πλημμυρικό συμβάν. Έτσι, καταρτίστηκαν τα διαγράμματα μεγίστων εντάσεων - διαρκειών για όλους τους σταθμούς, από τα οποία προέκυψε σημαντική συσχέτιση μεταξύ των μέγιστων μέσων εντάσεων βροχής και της πλημμυρογένεσης. Επίσης, έγινε εξαγωγή των εξισώσεων των ορίων που διαχωρίζουν τις περιοχές: (α) πλημμυρογένεσης, (β) μεικτών χαρακτηριστικών και (γ) μη εκδήλωσης πλημμύρας. Οι εξισώσεις είναι της μορφής Ι=a*D-b. Βρέθηκε ότι ο συντελεστής a και ο εκθέτης b παρουσιάζουν σημαντικές διαφοροποιήσεις από σταθμό σε σταθμό για τα άνω όρια, ενώ αντιθέτως για τα κάτω όρια είναι σχετικά σταθεροί ή κυμαίνονται σε μικρό εύρος. Μέσω της κατάρτισης ομβρίων καμπυλών για κάθε σταθμό, εκτιμήθηκαν οι περίοδοι επαναφοράς Τ εκδήλωσης πλημμυρών τόσο για τις μικρές όσο και για τις μεγάλες διάρκειες βροχής που εξετάστηκαν. Στις μικρές διάρκειες η Τ προέκυψε κατά κανόνα μεγαλύτερη από 1 έτος, ενώ στις μεγάλες διάρκειες κατά κανόνα μικρότερη από 1 έτος. Επιπρόσθετα, για 3 από τους 11 σταθμούς του δικτύου διερευνήθηκαν τα εξής: • Η επίδραση της εναλλακτικής μεθόδου επιλογής σημαντικών επεισοδιών, μέσω της ωριαίας αναγωγής μεγίστου ύψους βροχής δεκαλέπτου, τόσο στην επιλογή των επεισοδίων όσο και στη μορφή των διαγραμμάτων μεγίστων εντάσεων – διαρκειών. Η εφαρμογή της μεθόδου οδήγησε στην επιλογή περισσότερων σημαντικών επεισοδίων, καθώς και στην αύξηση του εύρους της μεικτής περιοχής των διαγραμμάτων και για τους τρεις σταθμούς που εξετάστηκαν. • Η επίδραση της επιλογής κατωφλίου 20 κλήσεων συμβάντων, πάνω από το οποίο ένα επεισόδιο βροχής θεωρείται πλημμυρογόνο, η οποία είχε ως αποτέλεσμα να αυξηθούν σημαντικά οι τιμές των άνω ορίων με αύξηση του συντελεστή a και μεταβολή του εκθέτη b και στους τρεις σταθμούς που εξετάστηκαν. Όπως ήταν αναμενόμενο, τα κάτω όρια των μέγιστων εντάσεων παρέμειναν ίδια. Συνακόλουθα, αυξήθηκε και εδώ το εύρος της μεικτής ενδιάμεσης περιοχής. • Η σύνδεση των μεγεθών του συνολικού ύψους και της μέσης έντασης βροχόπτωσης με την πλημμυρογένεση. Και για τους τρεις σταθμούς που εξετάστηκαν προέκυψε ότι το συνολικό ύψος βροχής δεν σχετίζεται μέσω κάποιας οριακής τιμής του με τη δημιουργία πλημμυρικών συμβάντων. Στους σταθμούς Agios Kosmas και Zografou δεν διακρίνεται κάποιο κατώφλι μέσης έντασης βροχόπτωσης που να συνδέεται με την πλημμυρογένεση, ενώ στο σταθμό Galatsi η κατάσταση είναι πιο συγκεχυμένη.