Παρουσιάση της οικιστικής και βιομηχανικής εξέλιξης της Νέας Ιωνίας στο πέρασμα του χρόνου (1923-2017) με τη χρήση αεροφωτογραφιών και ψηφιακού διαδραστικού χάρτη - Παπαναστασίου, Χρίστος (Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Σχολή Αγρονόμων και Τοπογράφων Μηχανικών, 2017)
Η πόλη της Νέας Ιωνίας από την ίδρυσή της το 1923 ως προσφυγικός οικισμός μετά τη Μικρασιατική καταστροφή έως σήμερα, αποτελεί ένα ζωντανό και μετεξελισσόμενο εργαστήρι κοινωνικοπολιτικών ζυμώσεων, οι οποίες την οδήγησαν στο να αποτελέσει ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα ταχύτατης βιομηχανικής ανάπτυξης, έντονης οικιστικής επέκτασης σε σχέση –όχι πάντα αρμονική- με το περιβάλλον, και ταχύτατης αναπροσαρμογής σε εμπορικό κέντρο, διατηρώντας ταυτόχρονα στο “dna” της αυτό που πάντα ήταν. Μια πόλη με ανθρώπινα μεγέθη, ήσυχη και περήφανη για την ιστορία που φέρει, μια πόλη που δεν διεκδικεί καμία δημοσιότητα ή πρωτοκαθεδρία γιατί δεν έχει την ανασφάλεια να το κάνει. Μια πόλη μέσα στον ευρύτερο μητροπολιτικό ιστό της Αθήνας που παρ’ ότι πέρασε, όπως όλες οι περιοχές στο λεκανοπέδιο, την ιστορική περίοδο της αντιπαροχής, διατήρησε την όψη της γειτονιάς στα περισσότερα σημεία της, δεν μετατράπηκε ποτέ σε βιομηχανία μαζικής διασκέδασης, είναι πάντα «κοντά» στις εξελίξεις αλλά ταυτόχρονα και «μακριά», ακριβώς γιατί έχει την προσωπικότητα μιας πόλης με ιστορία τέτοια που οτιδήποτε εφήμερο την απωθεί. Οι σχέσεις κατοικίας/εργασίας θα λέγαμε ότι διαχρονικά είναι άρρηκτα συνδεδεμένες και σκοπός της παρούσας μελέτης είναι να δείξει με συγκεκριμένη μεθοδολογία, την οικιστική και βιομηχανική εξέλιξη της πόλης στο πέρασμα του χρόνου, σε συνάρτηση με τις εκάστοτε κοινωνικοοικονομικές συνθήκες οι οποίες έδωσαν την ανάλογη ώθηση για τις αλλαγές αυτές. Για την προσέγγιση της περίπτωσης μελέτης χρησιμοποιήθηκαν τα κατωτέρω μεθοδολογικά εργαλεία: Α) Βιβλιογραφική έρευνα θεωρητικού υποβάθρου , μελέτη διπλωματικών και σπουδαστικών εργασιών, δημοσιευμένων άρθρων, βιβλίων, διαδικτυακών πηγών Β) Λήψη και επεξεργασία αεροφωτογραφιών της περιοχής μελέτης από το 1937 έως το 2010 οι οποίες ελήφθησαν από τις ηλεκτρονικές Υπηρεσίες «e- ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ» που σχεδιάστηκαν και αναπτύχθηκαν από την Εθνικό Κτηματολόγιο και Χαρτογράφηση (ΕΚΧΑ) Α.Ε. Γ) Γεωαναφορά, σύνθεση και περαιτέρω επεξεργασία των αεροφωτογραφιών με τη χρήση λογισμικού γεωγραφικών συστημάτων πληροφοριών (Αrc G.I.S.) Δ) Λήψη δορυφορικών εικόνων του προγράμματος γραφικής απεικόνισης Google earth Ε) Εξαγωγή συμπερασμάτων με τη βοήθεια βασικών αρχών της τηλεπισκόπησης και επιπλέον τη χρήση πολεοδομικών χαρτών και –ανολοκλήρωτων- εργαλείων όπως το κτηματολόγιο. ΣΤ) Έρευνα στο πεδίο και λήψη επίγειων φωτογραφιών σε διάφορα σημεία ενδιαφέροντος, προς τεκμηρίωση της σημερινής κατάστασης και προφορικές συνεντεύξεις Ζ) Δημιουργία ψηφιακού ιστορικού χάρτη (Story Map) με τη βοήθεια του κατάλληλου λογισμικού. Για τη δημιουργία της εν λόγω εφαρμογής η οποία παίζει το ρόλο ψηφιακού οδηγού πόλης, αρχικά έγινε δημιουργία γεωχωρικών δεδομένων και παραγωγή Web Map μέσου του ArcGIS Desktop και ακολούθησε η δημιουργία του ιστορικού χάρτη στο ArcGIS Online.Η εφαρμογή περιλαμβάνει: ► Διαδικτυακό χάρτη (Web map) ► Περιγραφική πληροφορία ► Φωτογραφικό υλικό, videos κλπ. Ο χρήστης μπορεί να έχει πρόσβαση στον ιστορικό χάρτη μέσω PCs, laptops, tablets και smartphones στην ηλεκτρονική διεύθυνση https://survey-ntua.maps.arcgis.com/apps/Shortlist/index.html?appid=fc364ed7008f4059aef77988489db51f