Υπολογισμός υδατικού αποτυπώματος σε βιομηχανία διύλισης πετρελαίου - Παπαθεοδώρου, Μελισσάνθη-Χρυσάνθη (Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Σχολή Χημικών Μηχανικών. Τομέας Ανάλυσης, Σχεδιασμού και Ανάπτυξης Διεργασιών και Συστημάτων (ΙΙ), 2017)
Το νερό είναι αδιαμφισβήτητα ένα από τα σημαντικότερα αγαθά στον πλανήτη και ο ρόλος του είναι καθοριστικός για τη ζωή. Πολλές φορές όμως γίνεται αλόγιστη χρήση του από τον άνθρωπο με αποτέλεσμα να μειώνονται τα αποθέματά του στον πλανήτη. Στην προσπάθεια λύσης αυτού του προβλήματος αναπτύχθηκε η έννοια του Υδατικού Αποτυπώματος (ΥΑ), το οποίο μπορεί να οριστεί για ένα άτομο, μια χώρα, μια επιχείρηση ή ένα προϊόν. Εκφράζει τον όγκο νερού που χρησιμοποιείται για να παραχθεί ένα αγαθό, ή να παραχθούν τα αγαθά και οι υπηρεσίες που καταναλώνονται από το άτομο, τη χώρα ή την επιχείρηση. Ο υπολογισμός του ΥΑ για μια επιχείρηση γίνεται σε ετήσια βάση και αποτελείται από δύο μεγάλες συνιστώσες: το λειτουργικό Υδατικό Αποτύπωμα (άμεση κατανάλωση νερού από την επιχείρηση) και το Υδατικό Αποτύπωμα εφοδιαστικής αλυσίδας (νερό που καταναλώθηκε για την παραγωγή των πρώτων υλών ή ακόμα -σε μερικές μεθοδολογίες υπολογισμού- το νερό που χρησιμοποιείται και κατά τη διάρκεια της κατανάλωσης του προϊόντος). Το λειτουργικό Υδατικό Αποτύπωμα με τη σειρά του αποτελείται από την μπλε, την πράσινη και την γκρι συνιστώσα. Στην παρούσα εργασία υπολογίζεται το λειτουργικό Υδατικό Αποτύπωμα του διυλιστηρίου Ασπροπύργου των ΕΛ.ΠΕ. και των προϊόντων που παράγει, για δύο έτη: το 2014, το οποίο θεωρείται μια αντιπροσωπευτική χρονιά λειτουργίας της βιομηχανίας και το 2015 όπου πραγματοποιήθηκε γενικό σταμάτημα του διυλιστηρίου (general shutdown) για πενήντα ημέρες. Στην πρώτη περίπτωση το ΥΑ υπολογίστηκε 3.179.879m3 ενώ στη δεύτερη 3.867.602m3. Υπάρχει δηλαδή μια αύξηση της κατανάλωσης νερού της τάξης των 700.000m3 κατά τη χρονιά του shutdown. Όσον αφορά τα Υδατικά Αποτυπώματα των τελικών προϊόντων του διυλιστηρίου, τηρείται η αναλογία στα μεγέθη και τις δύο χρονιές. Το μεγαλύτερο ΥΑ κατέχουν τα προϊόντα θείου (0,00153 m3 νερού/ kg προϊόντος το 2014 και 0,00185 m3 νερού/ kg προϊόντος το 2015) και ακολουθούν το προπάνιο (0,00134 m3 νερού/ kg προϊόντος το 2014 και 0,00150 m3 νερού/ kg προϊόντος το 2015) και οι βενζίνες (0,00067 m3 νερού/ kg προϊόντος το 2014 και 0,00084 m3 νερού/ kg προϊόντος το 2015). Ακόμα τη μεγαλύτερη συνεισφορά στο ΥΑ της βιομηχανίας έχει η κατηγορία των βενζινών καθώς είναι αυτή που αποτελείται από τα περισσότερα ενδιάμεσα προϊόντα και κατέχει το μεγαλύτερο ποσοστό της παραγωγής. Τέλος γίνεται η σύγκριση της κατανάλωσης νερού στο διυλιστήριο Ασπροπύργου σε σχέση με την κατανάλωση νερού σε άλλα διυλιστήρια παραπλήσιας και μεγαλύτερης δυναμικότητας. Αυτό γίνεται με τη βοήθεια του δείκτη κατανάλωσης νερού (ΔΚΝ) ο οποίος εκφράζεται ως ο όγκος του χρησιμοποιούμενου νερού ανά μονάδα όγκου αργού πετρελαίου που επεξεργάζεται. Οι ΔΚΝ για διάφορα διυλιστήρια ανά τον κόσμο κυμαίνονται από τιμές λίγο παρακάτω από 0,5 έως 1,5. Για το διυλιστήριο Ασπροπύργου ο ΔΚΝ υπολογίστηκε 0,504 και 0,667 για τα έτη 2014 και 2015 αντίστοιχα. Είναι δηλαδή από τις μικρότερες τιμές που εμφανίζονται στη βιβλιογραφία.