Ανίχνευση ομαδοποιημένων οξειδωτικών βλαβών DNA σε συστημικό επίπεδο ύστερα από έκθεση σε ιοντίζουσα ακτινοβολία - Κότσαρης, Βασίλης (Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Σχολή Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών, 2015)
To κυρίαρχο δόγμα της ραδιοβιολογίας που προβλέπει ότι η ιοντίζουσα ακτινοβολία επιδρά μόνο στα ακτινοβολημένα κύτταρα υπόκειται σε έντονη αμφισβήτηση τις δύο τελευταίες δεκαετίες. Είναι γνωστό πως οι σχετικά μεγάλες δόσεις της ακτινοθεραπείας προκαλούν σοβαρές βλάβες στην ακτινοβολημένη περιοχή. Ωστόσο, οι ακριβείς επιπτώσεις σε συστημικό επίπεδο δεν είναι πλήρως εξακριβωμένες. Οπότε, για τη εκτίμηση των επαγόμενων συστημικών αποτελεσμάτων εξετάσαμε τα επίπεδα σύνθετων βλαβών DNA σε απομακρυσμένους ιστούς ποντικιών που είχαν ακτινοβοληθεί με υψηλές δόσεις στο πόδι. Συγκεκριμένα, υπολογίστηκαν συμπλέγματα βλαβών με αβασικά σημεία που βρίσκονται σε απόσταση 1-10 ζεύγη βάσεων σε απέναντι κλώνους. Οι βλάβες αυτές όπως και οι περισσότερες σύνθετες βλάβες είναι δύσκολα επιδιορθώσιμες και ενδεχόμενα μεταλλαξογόνες. Για αυτό το σκοπό εξετάστηκαν δείγματα DNA από τους ιστούς της γλώσσας και του παχέος εντέρου ύστερα από έκθεση σε δόσεις 10 και 40 Gy με ευρείες δέσμες και μικροδέσμες ακτίνων Χ. Οι μετρήσεις που πήραμε μετά από 24 και 96 h ύστερα από την ακτινοβόληση έδειξαν αυξημένες βλάβες κατά 1.6-2.1 φορές σε σχέση με τα μη ακτινοβολημένα ποντίκια που εξετάστηκαν. Τα επίπεδα βλαβών παρέμειναν σε υψηλό επίπεδο σε κάθε χρονική στιγμή, ενώ δεν παρουσιάστηκε εξάρτηση από τη δόση και την τεχνική ακτινοβόλησης. Τα αποτελέσματα αυτά υποδεικνύουν την επιμένουσα επαγωγή συστημικών αποκρίσεων στην περίπτωση ακτινοβόλησης με μεγάλες δόσεις και την επαγωγή βλαβών μεγάλης βιολογικής σημασίας.