Μελέτη της συμβολής των κινουμένων σχεδίων στη διδασκαλία της χημείας - Χιώτη, Μαριάνθη (Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Σχολή Χημικών Μηχανικών, 2015)
Τα κινούμενα σχέδια είναι ταινίες που έχουν δημιουργηθεί από διαδοχικά σκίτσα, στα οποία συνήθως κύρια χαρακτηριστικά τους είναι το χιούμορ, η υπερβολή και ο ανθρωπομορφισμός. Στην παρούσα διπλωματική εργασία μελετήθηκε η συμβολή των κινουμένων σχεδίων στη διδασκαλία των Φυσικών επιστημών και συγκεκριμένα της Χημείας σε μαθητές της Γ’ γυμνασίου. Στην αρχή της εργασίας διατυπώνονται κάποιες βασικές θεωρίες μάθησης όπως ο συμπεριφορισμός και ο κονστρουκτιβισμός, αλλά και κάποιες ακόμη σημαντικές θεωρίες όπως η θεωρία του διπλού κώδικα του Paivio ή η γνωστική θεωρία των πολυμέσων του Mayer. Στη συνέχεια εξετάζονται ο ρόλος των εικόνων και των οπτικών αναπαραστάσεων στην εκπαίδευση και ειδικότερα τα πλεονεκτήματα της χρήσης των καρτούν και του animation στη διδασκαλία. Επίσης, διερευνάται η σχέση συναισθημάτων και επίδοσης αλλά και η σχέση των ρόλων: δημιουργός κινουμένων σχεδίων-ηθοποιός-καθηγητής. Ακολούθως, παρουσιάζονται κάποιες σύγχρονες τάσεις στην εκπαίδευση, όπως η διεπιστημονικότητα και τα πολυμέσα. Στη συνέχεια παρατίθεται η πορεία της διπλωματικής εργασίας στην οποία ακολουθήθηκαν τα βήματα του Medina. Με τη βοήθεια κατάλληλων προγραμμάτων, δημιουργήθηκαν πρωτότυπα κινούμενα σχέδια και προέκυψαν δύο εκπαιδευτικά βίντεο. Κάθε ένα από τα βίντεο περιλάμβανε κείμενα και αφηγήσεις, ηχογραφημένους διαλόγους, σχεδιοκίνηση-animation και στατικές εικόνες. Η ενότητα που παρουσιάστηκε μέσω των βίντεο αφορούσε στο πυρίτιο και στις χρήσεις του και συγκεκριμένα στην παραγωγή του γυαλιού και των οπτικών ινών. Τα κινούμενα σχέδια εξυπηρέτησαν συγκεκριμένους γνωστικούς και συναισθηματικούς διδακτικούς στόχους. Ακολούθως, πραγματοποιήθηκε έρευνα σε δύο σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης (συνολικά 96 μαθητές) για να αξιολογηθεί η επίδοση των μαθητών, οι οποίοι χωρίστηκαν σε δύο ομάδες. Χρησιμοποιήθηκαν δύο διαφορετικοί μέθοδοι διδασκαλίας, η προσαρμοσμένη στη χρήση των εκπαιδευτικών βίντεο και η κλασσική. Και στις δύο περιπτώσεις η αξιολόγηση των μαθητών έγινε μέσω πανομοιότυπων τεστ. Επίσης, διανεμήθηκε ερωτηματολόγιο στους μαθητές του πειραματικού τμήματος για να εκτιμηθεί κατά πόσο θεώρησαν τα βίντεο ποιοτικά, ενδιαφέροντα, ευχάριστα αλλά και ωφέλιμα στη μαθησιακή διαδικασία. Στη συνέχεια ακολούθησε στατιστική επεξεργασία των αποτελεσμάτων και εξήχθησαν θετικά συμπεράσματα σχετικά με τη συνεισφορά των κινουμένων σχεδίων στη διδασκαλία της χημείας και στην επίδοση των μαθητών του γυμνασίου. Τέλος, διατυπώνονται κάποιες προτάσεις για την καλύτερη εφαρμογή των οπτικών αναπαραστάσεων, των κινουμένων σχεδίων και του animation στην εκπαίδευση.