Ανίχνευση σύνθετων βλαβών DNA σε καρκινικά και υγιή κύτταρα έπειτα από έκθεση σε χαμηλές δόσεις ακτινοβολίας γ - Μαγγέλης, Αναστάσιος (Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Σχολή Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών, 2013)
Η παρούσα διπλωματική εργασία ασχολείται με τους μηχανισμούς επιδιόρθωσεις σύνθετων βλαβών DNA. Οι βλάβες στο γενετικό υλικό των κυττάρων, σε όλους τους οργανισμούς παρουσιάζουν πολλές διακυμάνσεις, όσον αφορά στην πολυπλοκότητα. Από αυτήν την άποψη, οι θραύσεις διπλής έλικας DNA και οι οξειδωτικές ομαδοποιημένες βλάβες είναι οι πιο σημαντικές. Ως εκ τούτου, η αδρανοποίηση των επιδιορθωτικών μηχανισμών των βλαβών αυτών αξιοποιείται εκτενώς στον κλάδο της ακτινοθεραπείας, αφού μπορεί να οδηγήσει, σε συνδυασμό με την χρήση ακτινοβολίας, σε κυτταρικό θάνατο ή απόπτωση των καρκινικών κυττάρων, συμβάλλοντας έτσι στην θεραπεία. Η επιδιόρθωση των βλαβών αυτών συμβαίνει μέσω των δύο κύριων μηχανισμών επιδιόρθωσης στα κύτταρα των θηλαστικών, τον ομόλογο ανασυνδυασμό και τη μη ομόλογη επιδιόρθωση τελικής σύνδεσης. Στον τελευταίο, κύριο ρόλο παίζει η πρωτεινική κινάση DNA- PK. Η απενεργοποίηση της κινάσης αυτής, μπορεί να οδηγήσει στην απενεργοποίηση του μηχανισμού επιδιόρθωσης. Το τελευταίο διάστημα, πολλά μόρια που μπορούν να αξιοποιηθούν σε αυτήν την κατεύθυνση έχουν μελετηθεί, ανάμεσά τους και ο χημικός αναστολέας της DNA-PK, NU7026. Η δράση του αναστολέα μελετήθηκε στην παρούσα εργασία σε μοριακό επίπεδο, με μεθόδους ανοσοφθορισμού (χρήση φωσφορυλιωμένης ιστόνης γH2AX), σε κυτταρογενετικό επίπεδο με μεθόδους κλωνογενετικής επιβίωσης και σε επίπεδο βιοδοσιμετρίας με την μέθοδο παραγωγής μικροπυρήνων. Τα αποτελέσματα των πειραματικών διαδικασιών έδειξαν, ότι ο συνδυασμός της χρήσης του αναστολέα με ακτινοβολία μπορεί να επιφέρει σημαντική αύξηση στον αριθμό των μη επιδιορθωμένων βλαβών, σε σχέση με την μεμονωμένη δράση, χωρίς ακτινοβολία. Επίσης, έδειξαν οτι η δράση του αναστολέα σε συνδυασμό με ακτινοβόληση είναι χρονοεξαρτημένη και θφίνει σημαντικά μετά το πέρας των 24 ωρών. Τα συμπεράσματα που ανέκηψαν, αποδείχθηκαν χρήσιμα για την κατανόηση της δράσης του αναστολέα, επιβεβαίωσαν την συμβολή της DNA-PK στην επιδιορθωτική διαδικασία και έδειξαν ότι η χρήση του αναστολέα μπορεί να επεκταθεί σε ανώτερο επίπεδο μελέτης, in vivo.